рд╕िрд╡िрд▓ рд╡ाрдж рдХी рд╕ंрд░рдЪрдиा
рдПрдХ рд╡ृрд╣рдж् рдк्рд░рдХ्рд░िрдпाрдд्рдордХ рдПрд╡ं рд░рдгрдиीрддिрдХ рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг: рд╡ाрджрдкрдд्рд░ рд╕े рдиिрд╖्рдкाрджрди рддрдХ
рдПрдХ рд╕िрд╡िрд▓ рд╡ाрдж, рд╡्рдпрдХ्рддिрдпों рдХे рдордз्рдп рдиिрдЬी рдЕрдзिрдХाрд░ों рдПрд╡ं рдмाрдз्рдпрддाрдУं рд╕े рдЙрдд्рдкрди्рди рд╡िрд╡ाрджों рдХे рди्рдпाрдпिрдХ рд╕рдоाрдзाрди рдХी рдПрдХ рдФрдкрдЪाрд░िрдХ рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рд╣ै। рдпрд╣ "Ubi jus ibi remedium" (рдЬрд╣ाँ рдЕрдзिрдХाрд░ рд╣ै, рд╡рд╣ाँ рдЙрдкрдЪाрд░ рд╣ै) рдХे рдоौрд▓िрдХ рд╕िрдж्рдзांрдд рдХो рдХ्рд░िрдпाрди्рд╡िрдд рдХрд░рддा рд╣ै। рдЗрд╕ рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдХा рд╕ंрдЪाрд▓рди рд╕िрд╡िрд▓ рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рд╕ंрд╣िрддा, 1908 (CPC) рдж्рд╡ाрд░ा рд╣ोрддा рд╣ै, рдЬो рди्рдпाрдп рдХे рдиिрд╖्рдкрдХ्рд╖, рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеिрдд рдФрд░ рдк्рд░рднाрд╡ी рдк्рд░рд╢ाрд╕рди рдХो рд╕ुрдиिрд╢्рдЪिрдд рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рд╡िрд╕्рддृрдд рд░ोрдбрдоैрдк рдк्рд░рджाрди рдХрд░рддी рд╣ै। рдпрд╣ рдЖрд▓ेрдЦ рдПрдХ рд╕िрд╡िрд▓ рд╡ाрдж рдХी рд╕ंрдкूрд░्рдг рдпाрдд्рд░ा рдХा, рдЗрд╕рдХे рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рдЪрд░рдг рдоें рдиिрд╣िрдд рдХाрдиूрдиी рд╕िрдж्рдзांрддों, рдк्рд░рдХ्рд░िрдпाрдд्рдордХ рдФрдкрдЪाрд░िрдХрддाрдУं рдФрд░ рд░рдгрдиीрддिрдХ рд╡िрдЪाрд░ों рдХे рд╕ाрде, рдПрдХ рдЧрд╣рди рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХрд░рддा рд╣ै।
рдЪрд░рдг I: рд╡िрдЪाрд░рдг-рдкूрд░्рд╡ рдПрд╡ं рд╡ाрдж рдХा рдк्рд░рд╕्рддुрддीрдХрд░рдг (Pre-Trial & Institution of Suit)
рдпрд╣ рдиींрд╡ рдХा рдЪрд░рдг рд╣ै, рдЬрд╣ां рдХी рдЧрдИ рд╕рдЯीрдХрддा рдпा рд▓ाрдкрд░рд╡ाрд╣ी рдкूрд░े рдоाрдорд▓े рдХी рджिрд╢ा рдиिрд░्рдзाрд░िрдд рдХрд░рддी рд╣ै।
1. рд╡ाрдж-рдкрдд्рд░ рдХा рдЖрд▓ेрдЦрди (Drafting of the Plaint) - рдЖрджेрд╢ VI рдПрд╡ं VII
рд╡ाрдж-рдкрдд्рд░ (Plaint) рд╡рд╣ рджрд╕्рддाрд╡ेрдЬ рд╣ै рдЬिрд╕рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рд╡ाрдж рдХा рдк्рд░ाрд░ंрдн рд╣ोрддा рд╣ै। рдпрд╣ рд╡ाрджी рдХे рджाрд╡े рдХा рдЖрдзाрд░ рд╣ै। рдЖрджेрд╢ VII, рдиिрдпрдо 1 рдоें рдЗрд╕рдХी рдЕрдиिрд╡ाрд░्рдп рдЕंрддрд░्рд╡рд╕्рддु рд╕ूрдЪीрдмрдж्рдз рд╣ै।
рд░рдгрдиीрддिрдХ рдЕंрддрд░्рджृрд╖्рдЯि
рдЕрднिрд╡рдЪрди (Pleadings) рд╕ंрдХ्рд╖िрдк्рдд рдПрд╡ं рд╕рдЯीрдХ рд╣ोрдиे рдЪाрд╣िрдП। рдЖрджेрд╢ VI, рдиिрдпрдо 2 рдХा рд╕िрдж्рдзांрдд рд╣ै: рдХेрд╡рд▓ рддाрдд्рд╡िрдХ рддрде्рдпों (Material Facts) рдХा рд╡рд░्рдгрди рдХрд░ें, рд╕ाрдХ्рд╖्рдп (Evidence) рдпा рд╡िрдзि (Law) рдХा рдирд╣ीं। рдПрдХ рдХुрд╢рд▓ рдЕрдзिрд╡рдХ्рддा рдж्рд╡ाрд░ा рддैрдпाрд░ рд╡ाрдж-рдкрдд्рд░ рди рдХेрд╡рд▓ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рд░ूрдк рд╕े рд╡ाрдж-рд╣ेрддुрдХ рд╕्рдеाрдкिрдд рдХрд░рддा рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рд╡िрд░ोрдзी рдХी рд╕ंрднाрд╡िрдд рдк्рд░рддिрд░рдХ्рд╖ा рдХा рднी рдкूрд░्рд╡ाрдиुрдоाрди рдХрд░рддा рд╣ै।
2. рд╡ाрджрдкрдд्рд░ рдХा рдиाрдоंрдЬूрд░ рдХिрдпा рдЬाрдиा (Rejection of Plaint) - рдЖрджेрд╢ VII, рдиिрдпрдо 11
рдк्рд░рддिрд░рдХ्рд╖ा рдХे рд▓िрдП рдпрд╣ рд╕рдмрд╕े рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рдк्рд░ाрд░ंрднिрдХ рд╢рд╕्рдд्рд░ рд╣ै। рдпрджि рд╡ाрджрдкрдд्рд░ рд╕े рдХोрдИ рд╡ाрдж-рд╣ेрддुрдХ рдк्рд░рдХрдЯ рдирд╣ीं рд╣ोрддा, рджाрд╡ा рд╡िрдзि рдж्рд╡ाрд░ा рд╡рд░्рдЬिрдд рд╣ै, рдпा рдЙрд╕рдХा рдоूрд▓्рдпांрдХрди рдХрдо рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै, рддो рдк्рд░рддिрд╡ाрджी рд╡िрдЪाрд░рдг рдк्рд░ाрд░ंрдн рд╣ोрдиे рд╕े рдкूрд░्рд╡ рд╣ी рд╡ाрдж рдХो рд╕рдоाрдк्рдд рдХрд░рд╡ा рд╕рдХрддा рд╣ै।
"рдпрд╣ рджेрдЦрдиे рдХे рд▓िрдП рдХि рдХ्рдпा рд╡ाрджрдкрдд्рд░ рдХो рдиाрдоंрдЬूрд░ рдХिрдпा рдЬाрдиा рдЪाрд╣िрдП, рди्рдпाрдпाрд▓рдп рдХेрд╡рд▓ рд╡ाрджрдкрдд्рд░ рдоें рджिрдП рдЧрдП рдХрдердиों рдкрд░ рд╡िрдЪाрд░ рдХрд░рдиे рддрдХ рд╣ी рд╕ीрдоिрдд рд╣ै। рди рддो рд▓िрдЦिрдд рдХрдерди рдФрд░ рди рд╣ी рд╡ाрджी рдпा рдк्рд░рддिрд╡ाрджी рдХे рдХिрд╕ी рдЖрд╡ेрджрди рдкрд░ рд╡िрдЪाрд░ рдХिрдпा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै।"
3. рд▓िрдЦिрдд рдХрдерди рдПрд╡ं рдк्рд░рддिрджाрд╡ा (Written Statement & Counter-Claim) - рдЖрджेрд╢ VIII
рдпрд╣ рдк्рд░рддिрд╡ाрджी рдж्рд╡ाрд░ा рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдк्рд░рддिрд░рдХ्рд╖ा рдХा рдФрдкрдЪाрд░िрдХ рд╡िрд╡рд░рдг рд╣ै। рдЖрджेрд╢ VIII, рдиिрдпрдо 3, 4, рдПрд╡ं 5 рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рд╡ाрджी рдХे рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рддрде्рдпाрдд्рдордХ рдЕрднिрдХрдерди рдХा рд╡िрд╢िрд╖्рдЯ рд░ूрдк рд╕े рдк्рд░рдд्рдпाрдЦ्рдпाрди (Specific Denial) рдХрд░рдиा рдЕрдиिрд╡ाрд░्рдп рд╣ै। рдПрдХ рдЯाрд▓рдордЯोрд▓ рднрд░ा рдпा рд╕ाрдоाрди्рдп рдЗрдирдХाрд░ рд╕्рд╡ीрдХृрддि рдоाрдиा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै।
рд░рдгрдиीрддिрдХ рдЕंрддрд░्рджृрд╖्рдЯि: рдк्рд░рддिрджाрд╡ा
рдк्рд░рддिрджाрд╡ा (Counter-Claim) рдПрдХ рдЕрдд्рдпंрдд рдк्рд░рднाрд╡ी рдЖрдХ्рд░ाрдордХ рдк्рд░рддिрд░рдХ्рд╖ा рд╣ै। рдиिрдпрдо 6-рдХ рдХे рддрд╣рдд, рдк्рд░рддिрд╡ाрджी рд╡ाрджी рдХे рд╡िрд░ुрдж्рдз рдЙрд╕ी рд╡ाрдж рдоें рдЕрдкрдиा рд╕्рд╡рдпं рдХा рдПрдХ рд╕्рд╡рддंрдд्рд░ рджाрд╡ा рдХрд░ рд╕рдХрддा рд╣ै। рдпрд╣ рдПрдХ рдХ्рд░ॉрд╕-рд╕ूрдЯ рдХे рд░ूрдк рдоें рдХाрд░्рдп рдХрд░рддा рд╣ै рдФрд░ рд╡ाрджी рдХो рдк्рд░рддिрд░рдХ्рд╖ाрдд्рдордХ рд╕्рдеिрддि рдоें рд▓ा рджेрддा рд╣ै।
рдЪрд░рдг II: рд╡िрдЪाрд░рдг рдХा рдордз्рдп-рдк्рд░рдХ्рд░рдо (The Intermediate Stage)
4. рдЕрднिрд╡рдЪрдиों рдХा рд╕ंрд╢ोрдзрди (Amendment of Pleadings) - рдЖрджेрд╢ VI, рдиिрдпрдо резрен
рди्рдпाрдпाрд▓рдп рдкрдХ्рд╖рдХाрд░ों рдХो рдЕрдкрдиे рдЕрднिрд╡рдЪрдиों рдоें рд╕ंрд╢ोрдзрди рдХी рдЕрдиुрдорддि рджे рд╕рдХрддा рд╣ै рддाрдХि рд╡िрд╡ाрдж рдХे рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рдк्рд░рд╢्рди рдиिрд░्рдзाрд░िрдд рд╣ो рд╕рдХें। рд╣ाрд▓ांрдХि, 2002 рдХे рд╕ंрд╢ोрдзрди рдХे рдмाрдж, рд╡िрдЪाрд░рдг рдк्рд░ाрд░ंрдн рд╣ोрдиे рдХे рдЙрдкрд░ांрдд рд╕ंрд╢ोрдзрди рдХी рдЕрдиुрдорддि рдХेрд╡рд▓ рддрднी рджी рдЬाрдПрдЧी рдЬрдм рдкрдХ्рд╖рдХाрд░ рдпрд╣ рд╕ाрдмिрдд рдХрд░े рдХि рдЙрд╕рдиे "рд╕рдо्рдпрдХ् рддрдд्рдкрд░рддा" (due diligence) рдХे рдмाрд╡рдЬूрдж рдкрд╣рд▓े рдпрд╣ рд╡िрд╖рдп рдирд╣ीं рдЙрдаाрдпा рдеा।
рд╡िрдзिрдХ рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг
рдЙрдЪ्рдЪрддрдо рди्рдпाрдпाрд▓рдп рдиे рдПрдо. рд░ेрд╡рди्рдиा рдмрдиाрдо рдЕрдиंрдд рд╕्рд╡рд░ूрдкрдо, (2017) 2 SCC 229 рдоें рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдХिрдпा рдХि 'рд╕рдо्рдпрдХ् рддрдд्рдкрд░рддा' рдХा рдкрд░ीрдХ्рд╖рдг рдпрд╣ рдиिрд░्рдзाрд░िрдд рдХрд░рдиे рдоें рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдХाрд░рдХ рд╣ै рдХि рдХ्рдпा рд╡िрдЪाрд░рдг рд╢ुрд░ू рд╣ोрдиे рдХे рдмाрдж рд╕ंрд╢ोрдзрди рдХी рдЕрдиुрдорддि рджी рдЬाрдиी рд╣ै। рдЗрд╕рдХा рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рдоुрдХрджрдоेрдмाрдЬी рдоें рдЕрдиाрд╡рд╢्рдпрдХ рд╡िрд▓ंрдм рдХो рд░ोрдХрдиा рд╣ै।
5. рд╡ाрдж-рд╡िрд╖рдпों рдХी рд╡िрд░рдЪрдиा (Framing of Issues) - рдЖрджेрд╢ XIV
рдпрд╣ рд╕ंрдкूрд░्рдг рд╡िрдЪाрд░рдг рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдХी рд░ीрдв़ рд╣ै। рди्рдпाрдпाрд▓рдп рдЕрднिрд╡рдЪрдиों рдХे рдЖрдзाрд░ рдкрд░ рдЙрди рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рддрде्рдпाрдд्рдордХ рдПрд╡ं рд╡िрдзिрдХ рдк्рд░рд╢्рдиों рдХो "рд╡ाрдж-рд╡िрд╖рдп" (Issues) рдХे рд░ूрдк рдоें рд╡िрд░рдЪिрдд рдХрд░рддा рд╣ै рдЬिрди рдкрд░ рдкрдХ्рд╖рдХाрд░ рдЕрд╕рд╣рдордд рд╣ैं। рд╕ंрдкूрд░्рдг рд╕ाрдХ्рд╖्рдп рдПрд╡ं рдмрд╣рд╕ рдЗрди्рд╣ीं рд╡ाрдж-рд╡िрд╖рдпों рдкрд░ рдХेंрдж्рд░िрдд рд╣ोрддी рд╣ै।
6. рдЕंрддрд░्рд╡рд░्рддी рдЕрдиुрддोрд╖ (Interim Reliefs) - рдЖрджेрд╢ XXXIX
рдПрдХ рд▓ंрдмा рд╡िрдЪाрд░рдг рд╡ाрджी рдХे рдЕрдзिрдХाрд░ों рдХो рдЕрдкूрд░рдгीрдп рдХ्рд╖рддि рдкрд╣ुंрдЪा рд╕рдХрддा рд╣ै। рдЗрд╕े рд░ोрдХрдиे рдХे рд▓िрдП, рди्рдпाрдпाрд▓рдп рд╡ाрдж рдХे рд▓ंрдмिрдд рд░рд╣рдиे рдХे рджौрд░ाрди рдЕрд╕्рдеाрдпी рд╡्рдпाрджेрд╢ (Temporary Injunction) рдЬैрд╕े рдЕंрддрд░्рд╡рд░्рддी рдЕрдиुрддोрд╖ рдк्рд░рджाрди рдХрд░ рд╕рдХрддा рд╣ै। рдЗрд╕рдХे рд▓िрдП рдк्рд░рдердо рджृрд╖्рдЯрдпा рдоाрдорд▓ा, рдЕрдкूрд░рдгीрдп рдХ्рд╖рддि рдФрд░ рд╕ुрд╡िрдзा рдХा рд╕ंрддुрд▓рди рдХे рддीрди рд╕िрдж्рдзांрддों рдХो рд╕िрдж्рдз рдХрд░рдиा рд╣ोрддा рд╣ै।
рдЪрд░рдг III: рд╕ाрдХ्рд╖्рдп рдПрд╡ं рдиिрд░्рдгрдп (Evidence & Adjudication)
7. рд╕ाрдХ्рд╖्рдп рдХा рдк्рд░рд╕्рддुрддीрдХрд░рдг (Leading of Evidence) - рдЖрджेрд╢ XVIII
рд╡ाрджी рдЕрдкрдиे рдоाрдорд▓े рдХो рд╕ाрдмिрдд рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдкрд╣рд▓े рд╕ाрдХ्рд╖्рдп рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХрд░рддा рд╣ै। рдЙрд╕рдХे рдЧрд╡ाрд╣ों рдХी рдоुрдЦ्рдп-рдкрд░ीрдХ्рд╖ा (Examination-in-chief) рдХे рдмाрдж, рдк्рд░рддिрд╡ाрджी рдж्рд╡ाрд░ा рдЙрдирдХी рдк्рд░рддि-рдкрд░ीрдХ्рд╖ा (Cross-examination) рдХी рдЬाрддी рд╣ै। рдпрд╣ी рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдлिрд░ рдк्рд░рддिрд╡ाрджी рдХे рд╕ाрдХ्рд╖्рдп рдХे рд▓िрдП рджोрд╣рд░ाрдИ рдЬाрддी рд╣ै। рдк्рд░рддि-рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рд╕рдд्рдп рдХा рдкрддा рд▓рдЧाрдиे рдФрд░ рдЭूрдаी рдЧрд╡ाрд╣ी рдХो рдЙрдЬाрдЧрд░ рдХрд░рдиे рдХा рд╕рдмрд╕े рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рд╕ाрдзрди рд╣ै।
8. рдЕंрддिрдо рдмрд╣рд╕ рдПрд╡ं рдиिрд░्рдгрдп (Final Arguments & Judgment)
рд╕ाрдХ्рд╖्рдп рд╕рдоाрдк्рдд рд╣ोрдиे рдкрд░, рджोрдиों рдкрдХ्рд╖ рдЕрдкрдиे-рдЕрдкрдиे рдоाрдорд▓ों рдХो рд╕ाрд░ांрд╢िрдд рдХрд░рддे рд╣ुрдП рдЕंрддिрдо рдмрд╣рд╕ рдХрд░рддे рд╣ैं। рддрдд्рдкрд╢्рдЪाрдд्, рди्рдпाрдпाрд▓рдп рдзाрд░ा 33 рдПрд╡ं рдЖрджेрд╢ XX рдХे рдк्рд░ाрд╡рдзाрдиों рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рд╕ाрдХ्рд╖्рдпों рдХे рдоूрд▓्рдпांрдХрди рдХे рдЖрдзाрд░ рдкрд░ рдПрдХ рддрд░्рдХрдкूрд░्рдг рдиिрд░्рдгрдп (Judgment) рд╕ुрдиाрддा рд╣ै।
9. рдбिрдХ्рд░ी рдПрд╡ं рдиिрд╖्рдкाрджрди (Decree & Execution) - рдЖрджेрд╢ XXI
рдиिрд░्рдгрдп рдХे рдЖрдзाрд░ рдкрд░ рдПрдХ рдбिрдХ्рд░ी (Decree) рддैрдпाрд░ рдХी рдЬाрддी рд╣ै, рдЬो рди्рдпाрдпाрд▓рдп рдХे рдЖрджेрд╢ рдХा рдФрдкрдЪाрд░िрдХ рдФрд░ рдк्рд░рд╡рд░्рддрдиीрдп рд╣िрд╕्рд╕ा рд╣ै। рдПрдХ рдбिрдХ्рд░ी рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░рдиा рдЖрдзी рд▓рдб़ाрдИ рд╣ै; рдЙрд╕рдХा рдиिрд╖्рдкाрджрди рд╣ी рди्рдпाрдп рдХा рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рдлрд▓ीрдХрд░рдг рд╣ै। рдпрд╣ рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдЕрдХ्рд╕рд░ рдПрдХ "рдж्рд╡िрддीрдп рд╡ाрдж" рдЬिрддрдиी рдЬрдЯिрд▓ рдФрд░ рд▓ंрдмी рд╣ो рд╕рдХрддी рд╣ै।
рд╡िрдзिрдХ рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг: рдиिрд╖्рдкाрджрди рдоें рд╡िрд▓ंрдм
рдиिрд╖्рдкाрджрди рдоें рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓े рдЕрд╕ाрдзाрд░рдг рд╡िрд▓ंрдм рдкрд░ рд╕ंрдЬ्рдЮाрди рд▓ेрддे рд╣ुрдП, рдЙрдЪ्рдЪрддрдо рди्рдпाрдпाрд▓рдп рдиे рд░ाрд╣ुрд▓ рдПрд╕. рд╢ाрд╣ рдмрдиाрдо рдЬिрдиेंрдж्рд░ рдХुрдоाрд░ рдЧांрдзी, (2021) 6 SCC 418 рдоें рджेрд╢ рднрд░ рдХी рдЕрджाрд▓рддों рдХे рд▓िрдП рд╡्рдпाрдкрдХ рджिрд╢ा-рдиिрд░्рджेрд╢ рдЬाрд░ी рдХिрдП, рдЬिрд╕рдоें рдиिрд╖्рдкाрджрди рдХी рдХाрд░्рдпрд╡ाрд╣ी рдХो рдПрдХ рдиिрд░्рдзाрд░िрдд рд╕рдордп-рд╕ीрдоा рдХे рднीрддрд░ рд╕рдоाрдк्рдд рдХрд░рдиे рдкрд░ рдмрд▓ рджिрдпा рдЧрдпा।
рдЪрд░рдг IV: рд╡िрдЪाрд░рдгोрдкрд░ांрдд рдЙрдкрдЪाрд░ (Post-Trial Remedies)
рд╕ंрд╣िрддा рди्рдпाрдпिрдХ рдд्рд░ुрдЯिрдпों рдХे рдиिрд╡ाрд░рдг рд╣ेрддु рд╡िрднिрди्рди рдоाрд░्рдЧ рдк्рд░рджाрди рдХрд░рддी рд╣ै:
- рдЕрдкीрд▓ (Appeal -
рдзाрд░ा 96, 100): рдЕрдзीрдирд╕्рде рди्рдпाрдпाрд▓рдп рдХे рдиिрд░्рдгрдп рдХी рд╡рд░िрд╖्рда рди्рдпाрдпाрд▓рдп рдж्рд╡ाрд░ा рд╕рдоीрдХ्рд╖ा। рдк्рд░рдердо рдЕрдкीрд▓ рддрде्рдп рдФрд░ рд╡िрдзि рджोрдиों рдкрд░ рд╣ो рд╕рдХрддी рд╣ै, рдЬрдмрдХि рдж्рд╡िрддीрдп рдЕрдкीрд▓ рдХेрд╡рд▓ 'рд╡िрдзि рдХे рд╕ाрд░рд╡ाрди् рдк्рд░рд╢्рди' рддрдХ рд╣ी рд╕ीрдоिрдд рд╣ै। - рдкुрдирд░्рд╡िрд▓ोрдХрди (Review -
рдзाрд░ा 114): рдЙрд╕ी рди्рдпाрдпाрд▓рдп рдж्рд╡ाрд░ा рдЕрдкрдиे рдиिрд░्рдгрдп рдХा рдкुрдирд░ीрдХ्рд╖рдг, рдпрджि рдЕрднिрд▓ेрдЦ рдкрд░ рдХोрдИ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдд्рд░ुрдЯि рд╣ो। - рдкुрдирд░ीрдХ्рд╖рдг (Revision -
рдзाрд░ा 115): рдЙрдЪ्рдЪ рди्рдпाрдпाрд▓рдп рдХी рдкрд░्рдпрд╡ेрдХ्рд╖ी рд╢рдХ्рддि, рдЬो рдЕрдзीрдирд╕्рде рди्рдпाрдпाрд▓рдпों рдХी рдХ्рд╖ेрдд्рд░ाрдзिрдХाрд░ рд╕ंрдмंрдзी рдд्рд░ुрдЯिрдпों рддрдХ рд╕ीрдоिрдд рд╣ै।
рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖
рдПрдХ рд╕िрд╡िрд▓ рд╡ाрдж рдХी рдпाрдд्рд░ा рд╡ाрдж-рдкрдд्рд░ рдХे рдЖрд▓ेрдЦрди рд╕े рдк्рд░ाрд░ंрдн рд╣ोрдХрд░ рдбिрдХ्рд░ी рдХे рдиिрд╖्рдкाрджрди рдкрд░ рд╕рдоाрдк्рдд рд╣ोрддी рд╣ै। рдпрд╣ рдПрдХ рдЬрдЯिрд▓, рдмрд╣ु-рдЪрд░рдгीрдп рдФрд░ рд░рдгрдиीрддिрдХ рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рд╣ै, рдЬिрд╕рдХे рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рдЪрд░рдг рдоें рдк्рд░рдХ्рд░िрдпाрдд्рдордХ рд╡िрдзि рдХा рдХрдб़ाрдИ рд╕े рдЕрдиुрдкाрд▓рди рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै। рдЬрд╣ाँ рдПрдХ рдУрд░ рдпрд╣ рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рд▓ंрдмी рдк्рд░рддीрдд рд╣ो рд╕рдХрддी рд╣ै, рд╡рд╣ीं рдпрд╣ рд╕ुрдиिрд╢्рдЪिрдд рдХрд░рддी рд╣ै рдХि рджोрдиों рдкрдХ्рд╖рдХाрд░ों рдХो рд╕ुрдирд╡ाрдИ рдХा рдЙрдЪिрдд рдЕрд╡рд╕рд░ рдоिрд▓े рдФрд░ рди्рдпाрдп рдХे рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╕िрдж्рдзांрдд рдЕрдХ्рд╖ुрдг्рдг рд░рд╣ें। рдПрдХ рдХुрд╢рд▓ рд╡िрдзिрд╡рдХ्рддा рдХी рдкрд╣рдЪाрди рди рдХेрд╡рд▓ рд╡िрдзि рдХे рдЬ्рдЮाрди рдоें рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рдЗрд╕ рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдХे ╬║╬м╬╕╬╡ рдЪрд░рдг рдоें рдиिрд╣िрдд рд░рдгрдиीрддिрдХ рдЕрд╡рд╕рд░ों рдХो рдкрд╣рдЪाрдирдиे рдФрд░ рдЙрдирдХा рдк्рд░рднाрд╡ी рдвंрдЧ рд╕े рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░рдиे рдоें рд╣ै।